تبليغاتX
مقالات علمی حسابداری و مدیریت

مقالات علمی حسابداری و مدیریت

انواع مختلف وام (تسهیلات بانکی)


وام قرض الحسنه
قرض الحسنه عقدی است که به موجب آن یکی از طرفین (قرض دهنده) مقدارمعینی از مال خود را به طرف دیگر(قرض گیرنده) تملیک میکندکه قرض گیرنده مثل ویا درصورت عدم امکان ،قیمت آنرا به قرض دهنده رد نماید.
به تعریف دیگر قرض الحسنه اعطایی عقدی است که به موجب آن بانکها وموسسات(بعنوان قرض دهنده) مبلغ معینی را طبق ضوابط مقرربه اشخاص حقیقی یا حقوقی(به عنوان قرض گیرنده) به قرض واگذار نماید.
موارد اعطای قرض الحسنه: جهت رفع احتیاجات ضروری نظیر هزینه درمان بیماری ، ازدواج
 
-------------------------------------------------------------------------------- 
 
تسهیلات در قالب عقود مبادله ای
 الف - عقد فروش اقساطی 
    عبارتست از واگذاری عین به بهای معلوم به غیر ، به نحوی که تمام یا قسمتی از بهای مزبور به اقساط مساوی یا غیر مساوی در سررسید یا سررسیدهای معین دریافت گردد.
با توجه به قانون عملیات بانکی بدون ربا ، فروش اقساطی را میتوان به سه دسته تقسیم نمود.
الف- فروش اقساطی مواد اولیه، لوازم یدکی وابزار کار
به منظور ایجاد تسیهلات لازم جهت تامین سرمایه درگردش واحدهای تولیدی، مواد اولیه، لوازم یدکی وابزار کار مصرفی وسایر نیازهای اولیه مورد نیاز این واحدها
ب- فروش اقساطی وسایل تولید، ماشین آلات وتاسیسات
پرداخت تسهیلات به منظور ایجاد تسهیلات لازم جهت گسترش امور صنعت ومعدن، کشاورزی وخدمات
ج- فروش اقساطی مسکن
به منظور ایجاد تسهیلات لازم جهت گسترش مسکن
 
--------------------------------------------------------------------------------
 
ب - عقد  جعاله
    عبارتست از التزام شخص ( جاعل) یا کارفرما به ادای مبلغ یا اجرت معلوم (جعل) در مقابل انجام عملی معین ، طبق قرارداد.(طرفی که عمل را انجام میدهد عامل یا پیمانکار نامیده می شود)
بانکها میتوانند درامور تولیدی، بازرگانی وخدماتی با تنظیم قرارداد به عنوان ((عامل))یا عند الاقتضاء به عنوان ((جاعل))مبادرت به جعاله نمایند.
ازجمله ویژگیهای عقد جعاله
1- جعاله از جمله تسهیلات کوتاه مدت جهت گسترش امور تولیدی ، بازرگانی وخدمات است.
2- هزینه هایی که برای انجام عمل جعاله لازم است علی الوصول برعهده عامل میباشد.
 
--------------------------------------------------------------------------------
 
ج - عقد اجاره به شرط تملیک
عقد اجاره ایست که در آن شرط شود مستاجر در پایان مدت اجاره در صورت عمل به شرایط عین مستاجره را مالک گردد.
اجاره به شرط تمیلک از سه عقد به شرح ذیل تشکیل میگردد.
1- خرید
2- اجاره
3-واگذاری یا فروش
ویژگی عقد اجاره به شرط تملیک:
1- اجاره به شرط تملیک از تسهیلات میان مدت وبلند مدت بانکها بوده که جهت گسترش امور تولیدی ، خدماتی ومسکن کاربرد دارد.
2- مدت اجاره به شرط تملیک نباید از طول عمر مفید اموال موضوع معامله تجاوز نماید
 
--------------------------------------------------------------------------------
 
د- عقد سلف
موضوع معامله سلف عبارت است از پیش خرید نقدی محصولات واحدهای تولیدی در بخشهای صنعتی، معدنی و کشاورزی 
شرایط متقاضی معاملات سلف:
1- راساً تولید کننده کالای مورد معامله باشد.
2- وسایل وامکانات تولید کالای موضوع معامله را داشته باشد.
3- مقدار کالای مورد معامله در توان وظرفیت تولیدی متقاضی در مدت قرارداد بوده وامکان تحویل کالای پیش فروش شده را در مهلت تعیین شده دارا باشد.
4- تسهیلات دریافتی را به مصرف تولید همان کالای مورد معامله سلف برساند.
3- تسهیلات درقالب عقود مشارکتی
 
--------------------------------------------------------------------------------
 
ه : عقد مشارکت مدنی
 مشارکت مدنی عبارت است از در‌آمیختن سهم الشرکه نقدی یا غیر نقدی متعلق به اشخاص حقیقی ویا حقوقی متعدد به نحو مشاع به منظور انتفاع ،طبق قرار داد.

ویژگیهای عقد مشارکت مدنی
1-    سرمایه مشارکت مدنی برخلاف مضاربه که تماماً ونقداً توسط مالک تامین میگردد اعم از نقدی وغیر نقدی که میتواند به دفعات پرداخت گردد.  
2-    مشارکت مدنی به عکس قرض الحسنه به قصد انتفاع انجام میپذیرد.
 
کاربرد مشارکت مدنی:
-  دربخشهای تولیدی(صنعتی، معدن، کشاورزی و مسکن)
-  دربخشهای بازرگانی(داخلی، صادرات و واردات)
-  در بخشهای خدماتی
 
--------------------------------------------------------------------------------
 
ن : عقد مضاربه 
مضاربه قراردادی است که به موجب آن یکی از طرفین (مالک)  عهده دار تامین سرمایه (نقدی) میگردد، با قید این که طرف دیگر (عامل) با آن تجارت کرده و در سود حاصله شریک باشند.
موضوع مضاربه:
موضوع همان خرید وفروش کالایی است که بین صاحب سرمایه(مالک) وعامل توافق گردیده است که میتواند:
1-    خرید وفروش کالا در داخل وخارج کشور باشد(بازرگانی داخلی)
2-    خرید کالا از داخل وبه قصد فروش در خارج از کشور باشد(صادرات)
3-    ورود کالا از خارج به قصد فروش درداخل کشور باشد(واردات)
ویژگیهای عقد مضاربه:
1-    مضاربه صرفاً دربخش بازرگانی کاربرد دارد.
2-    مضاربه از جمله تسهیلات کوتاه مدت است ونباید از یک دوره خرید وفروش حداکثر یک سال تجاوز نماید
3- درمضاربه نقش مالک وعامل کاملاً جدای از یکدیگر است یعنی مالک فقط تامین کننده تمام  سرمایه لازم است وعامل صرفاًکار عاملیت خود راانجام میدهد.
4-هزینه های مضاربه کلاً بعهده مالک میباشد واز محل سرمایه مضاربه تامین میگردد.
 

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه 21 مرداد1389ساعت 23:59  توسط آیین احمدی  | 

سیاست زنانه یا ظلم مردانه

امروز ساعت آخر کاری خانومی یه کیسه پر از پول نقد آورد تابه حساب جدیدش واریز کنه

بی خبر از همه جا کیسه نایلونی رو گرفتم و طبق روال خواستم که پولها رو بشمرم و مجددا بسته بندی کنم

اما خدا به دور کنه

تمام پولها کپک زده بودند و مرطوب و خیس بودند شمردن اونها خیلی سخت بود نمی دونستم که این همه پول رو چه جوری بایست بشمرم تا اینکه آقای همکار به کمکم اومدندتا پولها رو بشماریم

خانومه از ترس پسرهاو شوهرش پولها رو به مدت شش ماه تمام زیر یه درخت چال کرده بود تا دست هیچکی به پولهاش نرسه

من با احترام پولهای خانومه رو می شمردم اما خانومه کلی به خاطر وضع بد پولها ناراحت بود...

بعد از شمردن پولها به خاطر بوی بد و گرد کپکها حالم بد شد اما چاره چیست؟؟؟

                           

شما قضاوت کنید این کار خانومه نتیجه یه سیاست زنونه است یا ظلم مردانه یا عدم صداقت همسران؟؟؟!!!!!

شاید هم روش جدیدی برای پس انداز پول باشه ..

با تشکر از وبلاگ http://bsi57.blogfa.com/

+ نوشته شده در  جمعه 8 مرداد1389ساعت 15:8  توسط آیین احمدی  | 

در گذشت استاد دکتر داور ونوس

*بازگشت همه به سوی اوست*

متأسفانه با خبر شدیم که دکتر داور ونوس استاد برجسته بازاریابی دانشکده مدیریت دانشگاه تهران درگذشت.شادروان دکتر ونوس کتابها و مقالات بسیاری را در زمینه دانش بازاریابی تالیف کرده و یکی از نخستین کسانی بودند که دانش بازاریابی را وارد ایران کردند و تلاش نمودند آن را سازگار با فرهنگ بومی ایران به دانشجویان و مدیران ارائه کنند.ایشان تحصیلات خود را از دیپلم تا دکتری در کشور آمریکا سپری کردند و دکتری مدیریت بازرگانی را از دانشگاه Nebraska دریافت نمودند.از ایشان کتابهای ارزنده ای به یادگار مانده است از جمله کتاب "بازاریابی و مدیریت بازار"(به همراه دو نویسنده دیگر،دکتر احمد روستا و دکتر عبدالحمید ابراهیمی) که به عنوان یکی از مراجع اصلی و کتاب درسی درس بازاریابی در بسیاری از دانشگاههای کشور آموزش داده می شود.کتاب "زبان تخصصی مدیریت" ایشان نیز هنوز هم جزو رفرنسهای اصلی در کنکور کارشناسی ارشد مدیریت می باشد.همچنین کتابهای تحقیقات بازاریابی،قضایایی در بازاریابی و مدیریت بازار،مدیریت ریسک،فرهنگ جامع مدیریت و بازاریابی خدمات بانکی برای بانکهای ایرانی٬از ایشان به یادگار مانده است.در گذشت این استاد مطرح و خوشنام رشته بازاریابی دانشگاه تهران را به خانواده ارجمندشان٬همه دانشگاهيان٬دانشجویان و کنکوریهای عزیز که با کتابهایشان خاطره دارند تسليت می گوییم.

روحشان شاد و یادشان گرامی

دکتر ونوس از بین ما رفت ولی امثال او هرگز نمی روند!!!ونوس از دسته سوم ما انسانهاست:آنهایی كه وقتی هستند،هستند و وقتی كه نيستند هم هستند!!!آدم‌های معتبر و باشخصيت،كسانی كه در بودنشان سرشار از حضورند و در نبودشان هم تاثير خود را می‌گذارند.كسانی كه همواره در خاطر ما می‌مانند،دوستشان داريم و برايشان ارزش قائلیم.

??? align=

+ نوشته شده در  یکشنبه 2 خرداد1389ساعت 12:55  توسط آیین احمدی  | 

سرمایه گذاری در شرکتهای هرمی

سرمایه گذاری در شرکتهای هرمی

 

در چند سال گذشته شرکتهایی که در خارج از کشور تاسیس شده بود در داخل کشور شروع به فعالیتهای اقتصادی نمودنند. در این نوشته سعی شده است تا نامی از شرکتی برده نشود و برای آگاه ساختن شما دوستان برای امر سرمایه گذاری تهیه شده است.

البته فعالیت این شرکتها متوفق شده ولی شرکتهایی در حال حاظر در کشور فعالیت میکنند که ساختاری هرمی دارند و به شکل و  ظاهری دیگری شروع به فعالیت نموده اند.

شرکت های هرمی که بر اساس  شاخه بندی طراحی شده است به این صورت است که شما در ازای پرداخت مبلغی وجه نقد یک شی گرانبها به ظاهر یا یک سند و مدرکی از طریق سایت اینترنتی شرکت که گفته می شودتحت حمایت پلیس بین الملل میباشد  دریافت میکنید. شرکتهایی که قبلا" فعالیت داشتند و به موجب قانون ایران به تعطیلی کشانده شد در مقابل پرداخت وجه یک شی به ظاهر گرانبها دریافت میکردید  و با عضو گیری توسط فرد کمسیونی به فردی که عضو گیری انجام میداد پرداخت میشد در واقع با افزایش تعداد زیر شاخه های خود مبلغ دریافتی کمسیون بالاتر می رفت که فعالیت این گونه شرکتها در ایران متوقف شد. اخیرا" شرکتهایی شروع به فعالیت کردند که در مقابل پرداخت وجه هیچ نوع شی به فرد سرمایه گذار تحویل داده نمی شود و در مقابل با دریافت سودی بسیار بالا به صورت ماهانه یا سالانه مواجه میشوید که واقعا" این درصد های پرداخت سود وسوسه بر انگیز است و تفاوت دیگر این هست که شما لازم به عضو گیری ندارید و سود خود را دریافت میکنید و در صورت عضو گیری و اضافه کردن به زیر شاخه خود سودی خوبی نصیتان میشود. این شرکتها خود دارای سایتی میباشند که از طریق آن میتوانید سرمایه گذاری خود را دنبال کنید.

برای سرمایه گذاری در شرکتهای خارجی باید بیسار دقت و احتیاط انجام داد البته باید شایان ذکر بشم که شیوه سرمایه گذاری  و روشهای تصمیم گیری برای امر سرمایه گذاری در همه جای دنیا از یک استاندارد پیروی میکند.

این استانداردها را به صورت زیر بیان میدارم :

 

1-    سرمایه گذاری در هر شرکتی یا پروژه ای مستلزم پرداخت وجه نقد می باشدکه این وجه نقد باید بنام شر کت  سرمایه پذیر و از طریق سیستم بانکی و دریافت قراردادی رسمی و مورد قبول محاکم قضایی ایران باشد. اگر شما وجه نقد خود را جهت سرمایه گذاری بنام فردی دیگر واریز کنید که فقط عضوی از زیر شاخه های آن شرکت سرمایه پذیر می باشد کاری اشتباه است. در شرکتهای هرمی وجه نقد بنام شرکت  و فرد مسئول در داخل ایران واریز نمی شود بلکه فرد وجهه نقد خود را با افراد بالای دست خود پرداخت می کنند نه بنام شرکت و این روند پرداخت آنقدر ادامه پیدا میکند که کلیه وجوه پرداختی به شخص نامعلوم وبدون هویتی مشخص که در راس هرم قرار دارد میرسد که این خود بسیار خطرناک است زیرا در صورت ناپدید شدن وجهه نقد سرمایه گذار ، فرد سرمایه گذار فقط فرد بالا دستی خود را می شناسد که وجه را به او پرداخت کرده است الی آخر. پس در هر سرمایه گذاری باید وجه نقد بنام شرکتی که اجازه فعالیت در کشور را دارد واریز شود.

2-    نماینده قانونی شرکت باید مشخص باشد شرکتی که از خارج از کشور کنترل می شود باید یک نماینده به عنوان مسئول شرکت در داخل ایران داشته باشد و مراحل این نمایندگی با توجه به قوانین انجام شده باشد و هویت افراد مسئول مشخص باشد تا در صورت بروز هر گونه مشگلی اعم از ورشکستگی عدم پرداخت سود پاسخ گوی سرمایه گذاران باشد.

3-    هر شرکتی برای خود صورتهای مالی سالانه دارد که این صورتهای مالی باید برای عموم منتشر شود و به تایید سازمان حسابرسی کشور تابع رسیده باشد این صورتها محرمانه نمی بایشند و باید انتشار داده شود تا از طریق بررسی این صورتها عمل سرمایه گذاری انجام گیرد که متاسفانه در کشور ما هیچ کس به این صورتها اهمیت نمیدهد چون در تخصص همه افرا د نیست و این همان قسمتی است که از عدم بی اطلاعی و نداشتن تخصص مردم یک کشور سوء استفاده میشود.با تجزیه و تحلیل این صورتهای مالی توسط خبرگان و متخصصین امور مالی و سرمایه گذاری و اقتصادی وضعیت مالی شرکتها برای امور سرمایه گذاری مشخص میشود. متاسفانه ما در ایران هرگز صورتهای مالی تایید شده شرکتهای هرمی را مشاهده نکردیم.

4-    شرکتهای سرمایه پذیر باید نام اعضای هیت مدیره ، حسبرسان شرکت و نام شرکت حسابرس و بازرسان قانونی شرکت را انتشار دهند این موارد هیچ یک محرنامه نمی باشد پی گیری شرکت حسابرسیی که صورتهای مالی شرکت سرمایه پذیر را رسیدگی کرده است و صورتهای مالی را مورد تایید قرار داده کاری بسیار اسان برای خبرگان امر میباشد. و در هر کجای دنیا که باشند پی گیری شرکت حسابرسی کاری است اسان.

مواردی که عنوان شد روشهایی بود که شما میتوانید در امور مربوط به سرمایه گذاری در شرکتهای خارجی بکار ببندید.

 

اما نکته مورد توجه چیست؟

متاسفانه در کشور ما در امور مربوط به سرمایه گذاری و مالی همه مردم خود مستقل عمل میکنند و به گمان خود کار درستی انجام می دهند.

در کشورهای پیشرفته حتی یک جراح فوق تخصص یا یک مهندس موفق و با یک استاد دانشگاه برای انجام امور سرمایه گذاری هرگز خود اقدامی نمی کنند.

مردم برای تصمیم گیر در امور سرمایه گذاری خود به کارگزانی که تخصص و مهارت در امور سرمایه گذاری دارند مراجعه می کنند وبا خبرگان امور مالی و سرمایه گذاری مشورت میکنند و به صورت چشم و گوش بسته کاری انجام نمی دهند.

داشتن تحصیلات در رشته هایی چون حسابداری ، مدیریت مالی و بازرگانی و اقتصاد بازرگانی میتواند بسیار مفید باشد چرا که همه کارگزاران امور سرمایه گذاری تحصیل کرده این رشته ها می باشند البته با تجربه فراوان.

 

امیدورام شما دوستان در امور  مربوط به سرمایه گذاری با افراد با تجربه و متخصص در امور سرمایه گذاری  حتما" مشورت به عمل بیاورید .

+ نوشته شده در  چهارشنبه 18 فروردین1389ساعت 10:31  توسط آیین احمدی  | 

سال نو مبارک

دوست عزیز:
نوروز مان که پیام آور بیداری طبیعت است، می تواند سر آغازی باشد برای نو شدن نهال وجودمان. خانه تکانی کنیم، خانه تکانی روح مان از، کهنه عادت های دست و پا گیر. دور انداختن رنجشهای قدیمی، ترس ها و احساس گناههای بی مورد. آزادی روح و جسم مان از خشم های کشنده قدیمی و خاک گرفته.

اگر خانه ای که در آن زندگی می کنی لیاقت خانه تکانی و نو شدن را دارد، به یاد بیاور که، خانه روح و جسم مان صد بار بیشتر نیازمند این توجه و محبت است. با خود مهربان باشیم و نوروز را بهانه کنیم تا خودمان را ببخشیم، دست از سرزنش خود برداریم و وجودمان را از زباله های رنجش و خشم و احساس گناه پاک کنیم.
شما شایسته این مهربانی با خود هستید.
اگر به فکر تهیه عیدی هستی، کودک درونت را فراموش نکن. سالها است که با نگاهی ملتمسانه منتظر است که بگویی او را بخشیده ای و دوستش داری. نوروز امسال عیدی او را کنار بگذار و خشنودش ساز.
مهربانی و گذشت، فرزندان درک و خردمندی و از صفات بارز الهی هستند. به نشانه اعتقاد به خداوند مهربان باش و گذشت کن. نخست با طفل وجودت و سپس با همه چیز و همه کس. به یاد آور که، گذر روزگار بهمراه خود به قدر کافی برایت ناکامی و رنج خواهد آورد. رهایشان ساز و پس اندازشان نکن.
شما می توانید، نوروز 1389 را سر آغاز تحولی نوین در زندگی پر ثمر خود سازید. سال1389 را سال "باور خویشتن" سازیم. سالی که لحظه لحظه آن، ما را به این باور می رساند که:

من می توانم، من موثر هستم و دوست داشتنی.

تحولات بزرگ جهان پیوسته از حرکت و باور یک انسان شروع شده است. بیایید با یکدیگر پیمان ببندیم تا "تحولی بزرگ را بنیان گزاریم" تحولی که، "هم اکنون" و "از درون هر یک از ما" آغاز می گردد.
جایگزینی عشق، بخشش، مهربانی و درک. رهایی از اسارت خشم های کهنه، رنجش های حل نشده، احساس گناه های بی اساس و ترس های پوچ و خیالی. به خداوند نشان دهیم که لیاقت زندگی که به ما عطا کرده است را داریم. به شکرانه عشق بی انتهایش لبهایمان را به شکوفه های لبخند بیارایم. پیشانی هایمان از نشانه های نفرت و دشمنی با خود و دیگران پاک کنیم و بجای آن، رنگ و بوی اراده و خواست مثبت مان را بر رخساره جاری کنیم.

پیوسته به خودت یاد آوری کن:
من می توانم، موثر هستم و دوست داشتنی.

یار توانا، موثر و دوست داشتنی ام
نوروزت مبارک

+ نوشته شده در  پنجشنبه 27 اسفند1388ساعت 14:42  توسط آیین احمدی  | 

پول شویی چیست؟



اگر در خصوص این سوال که پول شویی چیست از مردم سوال بپرسیم پاسخ اکثر آنها این است که نمی دانیم. در این مقاله سعی کردم شما را با مسئله بسیار پیچیده پول شویی آشنا کنم.

 

پول شویی معادل فارسی money laundering  پول کثیف نیز ترجمه لغت به لغت dirty money  است. پول کثیف پولی است که از محل کسب و کارهای کثیف و غیر قانونی به دست آمده باشد .کسب و کارهایی همچون مواد مخدر ، قاچاق انسان ف خرید فروش زنان ، اختلاس در موسسات مالی و بانکها و مواردی شیبه این مسائل.

پول شویی یک پدیده تاریخی است .نخستین بار فردی بنام آکاپون گروهی بنام آکاپونها را تشکیل داد  و این گروه در جریان روز مره از مردم اخاذی می کردنند و برای پنهان کردن از شیوه عمل خود ، رختشیوخانه(خشکشویی) تاسیس  و به این طریق وانمود می ساختن که درامد خویش را از این راه به دست می اورند و نه از راه نا مشروع و به این ترتیب اصطلاح پول شویی شکل گرفت و ریشه در مالکیت خشکشویی ها توسط مافیا در ایلات متحده امریکا وارد و به دهه های 1920 و 1930 بر می گردد وای با توجه به این که کاربرد این اصطلاح در منابع مکتوب بیش از دهه 1970 مشاهده نشده به نظر می رسد همان تشابه پول شویی با شست و شویی لباس و ..... که کثافت در تمام موارد غیر قابل رویت گردیده و محو میشود منشا کاربرد این اصطلاح در مورد پروسه باشد  که پول های آلوده را (75 درصد ) را تمیز جلوه میدهد.

حال تعریفی جامع از پول شویی : پول شویی جریان پنهان سازی درامدهای غیر قانونی و مجرمانه است.با توجه به تعاریف مندرج در منابع حقوقی و اقتصادی باید گفت پول شویی فرایندی است که در طی آن درامدهای غیر قانونی را قانونی جلوه میدهند و به تعبیر دیگر به معنای قانونی کردن درامدهای غیر قانونی ، مشروع کردن پول های نا مشروع یا تطهیر پول های حرام و یا تبدیل پول های کثیف ناشی از اعمال خلاف به پول های تمیز و پاک می باشد.

 

روشهای پول شویی:

 

امور زیر در فرایند پول شویی اهمیت دارند : منشاء واقعی پول پنهان بماند ، شکل پول تغییر کند یا با متاع با ارزش دیگری تبدیل گردد ، این پروسه مخفیانه طی گردد ، از پول کثیف حفاظت مستمر به عمل آید زیرا افرادی که در جریان  پول شویی بوده اند می دانند که اگر آن را به دست آورند تصاحب کننده اولی نمی تواند از آن شکایت کند.

شیوهای تطهیر پول پیچیده و متنوع است این شیوه ها به عواملی چون نوع خلاف انجام شده ، نوع سیستم اقتصادی ، قوانین و مقرات کشوریکه در آنجا خلاف صورت گرفته و نوع مقرارتی که کشوری که پول در آنجا تطهیر میشود بستگی دارد. از معمول ترین و مهمترین شیوهای پول شویی این است که پول شویان برای کاهش جلب توجه مجریان قانون به عملیات پولشویی مقادیر زیاد پول نقد را به مقادیر کوچکی تبدیل نموده  ویا به طور مستقیم در بانک سرمایه گذاری کرده  و یا با آن ابزارهای مالی چون چک و غیره خریده و در مکانهی دیگر سپرده گذاری می کنند و ار شیوه های دیگر تطهیر پول ، سرمایه گذاری موقت در موسسات تولیدی ، سرمایه گذاری در سهام و بازارهای اوراق بهادار و ایجاد سازمان خیریه قلابی ، سرمایه گذاری در بازاهای طلا و الماس ، شرکت در مزایده های اجناس هنری  و کالاهای قدیمی ( آنتیک) و انتقال پول به کشورهای دارای مقررات بانکی آزاد مانند کشور سوئیس اشاره کرد.

استفاده از معاملات تقلبی و صوری نیز در فرآیند پول شویی متداول است .یکی از شیوهای ان سزمایه گذاری خصوصی در طرح ساختمانی (ساخت و ساز ) و حتی به ظاهر تحسین بر انگیز می باشد. قاچاق چیان بطور سنتی از طریق سیستم بانکی ، روش انفجار ستاره  را به کار می گیرند، در این روش حساب سپرده ای با پولهای مختلط کثیف و پاک افتتاح می  کنند و با سفارشهای مکرر از طریق حواله های کتبی ، تلگرافی ، تلفنی و فاکس و ....  پوله را به حساب متعددی در کشورهای گوناگون انتقال می دهند.

 

انواع پول شویی :

 

چهار گونه پول شویی قابل شناسایی است :

1-     پول شویی درونی : شامل پولهای کثیف که از فعالیت های مجرمانه و در داخل خاک یک کشور میشود که در همان کشور شسته میشود.

2-   پول شویی مهار شونده : شامل پولهای کثیف به دست آمده از فعالیت های مجرمانه که در داخل خاک یک کشور کسب و خارج از آن کشور تطهیر می شود.

3-     پول شویی بیرونی : شامل پولهای کثیف به دست آمده از فعالیت مجرمانه انجام شده در سایر کشورها که در خارج نیز شسته می شود.

4-   پولشویی  وارد شونده : که شامل پولهایی که از فعالیت مجرمانه در سایر نقاط بدست آمده و در داخل خاک یک کشور مورد نظر شسته می شود.

 

مراحل پول شویی :

 

اولین مرحله در فرایند پول شویی سرمایه گذاری است.پول شویی تجارت نفدینگی است که مبالغ عظیمی پول را از فعالیت های غیر قانونی ایجاد می کند پول ها وارد سیستم مالی یا اقتصاد خرد شده یا به صورت قاچاق از کشور خارج می شود. مرحله دوم لایه بندی کردن است : در روند لایه بندی  کردن اولین تلاش برای پنهان سازی یا تغییر شغل منبع مالکیت سرمایه ها از طریق ایجاد لایه های پیچیده معاملات مالی می باشد که مانع رد یابی حسابرسی میشود  و نوعی بی هویتی ایجاد می کند هدف لایه بندی جدا نمودن پول های غیر قانونی از منبع جرم است که عمدا" با ایجاد شیکه ای پیچیده از معاملات مالی با قصد پنهان سازی از هر گونه روند حسابرسی همچون منبع مالکیت وجوه صورت می گیرد. مرحله سوم ادغام کردن : مرحله ای که پول با سیستم مالی و اقتصادی قانونی  ادغام شده و یا تمامی دارایی های دیگر در این سیستم یکسان می شود.پول شویان پول پاک شده را در اقتصاد ادغام نموده و وانمود مینمایند که از راه قانونی به دست آمده است با انجام این مرحله ، تشخصی قانونی یا غیر قانونی بودن ثروت بسیار مشگل هست.

در کل می توان راه و روش اصلی پول شویی را در 12 مورد زیر خلاصه کرد :

1-     انتقال درآمد و پول به خارج

2-     تبدیل درآمد به پول خارجی

3-     چند مسیری کردن عملیات بانکی

4-     استفاده از بنگاهای خیریه

5-     انتقال مالکیت

6-     خرید و فروش سهام

7-     مشارکت صنعتی

8-     همکاری با ماموران خائن

9-     خرید و فروش چند باره مستغلات و زمین شهری

10- پنهان کاری و جا سازی پول و درآمد

11- خرید طلا و جواهرات

12- سایر موارد مشابه

 

پول شویی در کجا انجام می گیرد؟

 

انجام هر نوع فعالیت مجرمانه نیازمند شرایط و محیط مناسب برای تحقق آن جرم است.شناسایی این شرایط برای جلوگیری از وقوع جرم اهمیت زیادی دارد .بررسی ماهیت جرم پولشویی و شواهد موجود نشان می دهد که پول شویی در محیطی که شرایط زیر را داشته باشد قابل انجام خواهد بود:

1-     کریدور ( دهلیز) فعالیتهای مجرمانه و غیر قانونی

2-     بخش های غیر رسمی اقتصادی فعال باشد

3-     بخش های رسمی بخصوص بازارهای مالی از کارایی لازم برخوردار نباشد

4-     قوانین پول شویی جندان فعال نباشد

5-     ریسک عملیات پول شویی آنقدر قابل توجه نباشد

6-     بازارهای مالی بصورت حاشیه ای و توسعه نیافته اما مرتبط با بازارهای مالی پیشرفته وجود داشته باشد.

7-     روش های پول شویی برای دست اندرکاران بازاهای مالی قانونی،  بانکها و دیکر عوامل اجرایی شناخته نباشد.

8-     امکان و سهولت انتقال درآمدهای به دست آمده برای فعالیتهای مجرمانه به مکان دیگر.

تحقیقات بخش اقتصادی سازمان ملل متحد و مرکز مبارزه علیه پول شویی نشان میدهد که بخش های غیر پاسخگو به ویژه در کشورهای دارای اقتصاد بسته ، موسسات و نهاد های غیر مجاز به وبژه مراکز مذهبی دارای فعالیت های اقتصادی در تیر رس فساد پول شویی قرار دارند مثل واتیکان.

نهاد های مالی در خط مقدم مبارزه علیه پول شویی قرار دارند.از یک سو پول شویان این نهادها را مورد نظر و هدف قرار می دهند و از سوی دیگر نهادهای مالی بر اساس مقررات وظیفه دارند به دقت بر داد و ستد های مالی نظارت کنند.

فعالیتهای بانکی  مهمترین زمینه را برای فعالیتهای پول شویی را فراهم می آورد ، بویژه آنکه بانک ماهیت بین الملی داشته باشد در نتیجه نظارت و سرپرستی بر آن بسیار دشوار میشود. در مجموع در صورتی که یک نهاد بانکی یا برخی مقامات اصلی آن به فعالیتهای پول شویی کمک کنند این فعالیت با کمک بسیار زیادی انجام خواهد شد. نظام های موازی بانکداری و سازمانهای مالی غیر بانکی که فعالیتهای متعارف بانکی نظیر گرفتن سپرده و داد ن وام می پردازند نیز زمینه های مستعدی برای  پول شویی فراهم می آورند.بازارهای داد ستد آتی نیز زمینه مساعدی برای پول شویی است .در این بازارها کارگزاران بنام خود داد و ستد می کنند و هویت واقعی مشتری پنهان می ماند. افزون بر این ، پولشویان می توانند پول های تمیز شده خود را با به بازار سرمایه منقل کنند  و چهره سرمایه گذاری در سهام اوراق قرضه به خود بگیرند . برا اساس چنین فعالیتهایی حضور پول شویان در بخشهای غیر رسمی اقتصاد به ویژه در خرید منابع پس اندازی سنتی نظیر فلزات گرانبها و کالاهای با دوام یا آثار هنری پرنگ تر اما نظارت بر آنها کم رنگ تر خواهد شد.

 

آثار پول شویی :

 

1-     آلوده شدن و بی ثباتی بازارهای مالی

2-     بی اعتمادی مردم نسبت به نظام مالی

3-     تغییرات جبری و ناخاسته در تقاضای پول

4-     تغییر شدید در نرخ بهره و سود

5-     خروج پیش بینی نشده سرمایه از کشور

6-     تضعیف بخش خصوصی

 

 تاثیرات پول شویی بر اقتصاد:

پولشویی فرآیند گستردهای است که برآورد حجم آن بسیار مشگل است. از آنجائیکه پولشویی و فعالیت های مجرمانه به تغییر درآمدی از سرمایه گذاری های بلند مدت به سوی سرمایه گذاری پر خطر و پر بازده کوتاه مدت در بخش تجارت می شود و در این بخش فرار مالیاتی رایج است ، اثرات زیانباری بر اقتصاد کلان و برنامه های طویل المدت ملی خواهد داشت.

بر اثر افزایش پولشویی نرخ رشد تولید ناخالص ملی کاهش می یابد و همچنان اساب تخریب بازار مالی ، ورشکستگی بخش خصوصی (که به صورت قانونی فعالیت میکند) کاهش بهر وری در بخش واقعی اقتصاد ، افزایش ریسم خصوصی سازی ، تخریب بخش خارجی اقتصاد ، بی ثباتی در نرخ های ارز و بهره ، توزیع نابرابر درآمد شهروندان و آثار منفی دیگر را فراهم می سازد که همه انها به نحوی رشد و توسعه اقتصادی را تحت تاثیر قرار می دهد ، علاوه بر اثارت مخرب اقتصادی ، تاثیرات نا مطلوب اجتماعی سیاسی و فرهنگی را سبب گردیده و در نتیجه فاصله طبقاتی و فساد سیاسی را بوجود میاورد.

 

پول شویی در ایران:

 

در کشور ما موسسات مالی و اعتباری غیر مجاز نظیر صندوق های قرض الحسنه ، تعاونی اعتباری  و بازار مسکن و سرمایه ، منطق مورد نظر پول شویان است.

شاید شنیده باشید که ایران نوعی بهشت پول شویی محسوب می شود. البته در ایران نیازی نیست ابتکاری خاصی به انجام برسد چون اولا" در کشورمان معاملات نقدی مشگلی ندارد و شما اگر از دزدها ترسی نداشته باشید می توانید با هر چند میلیارد نقد در خیابان تردد کنید و خرید و فروش انجام دهید  و کسی نمی تواند معترض شما شود.همچنن برای معامله غیر نقد هم صندوق هایی بنام قرض الحسنه وجود دارد که هر کسی میتواند یکی تاسسی کند و در پوشش اعطای وام از آن صندوق هر معامله غیر قانونی را به انجام برسان





لايحه‌ي مبارزه با جرم پول‌شويي از لوايح نسبتاً قوي و به دردخور در جامعه‌ي ما در طول عمر پارلماني كشور بوده است. اين لايحه البته اشكال‌هاي فني دارد شامل نارسايي و ابهام در تعاريف و نيز اتكاء به گزاره‌هاي قانوني كه پشتوانه‌ي عملي آن وجود ندارد. صندوق بين‌المللي پول توصيه‌هايي كرده است كه جدا از ماهيت ليبرالي آن‌ها، برخي‌شان از آن‌ها از حيث فني مفيدند. مثلاً صندوق در واكنش به ماده‌ي 1 سعي كرده است به طور مشخص‌تر مواردي را كه مشمول جرم پول‌شويي مي‌شود برشمرد و از جمله آن‌جا كه از واژه دارايي صحبت مي‌كند و آن را شامل همه‌ي انواع دارايي‌هاي شركتي و غيرشركتي، منقول و غيرمنقول، محسوس و نامحسوس جز آن مي‌داند اين ايراد و توصيه بسيار مهم است، در حالي كه ماده 1 لايحه تنها از دارايي با منشاء غيرقانوني صحبت مي‌كند.



در تبصره‌ي ماده‌ي 1 دارايي با منشاء غيرقانوني مشخص شده است. در اين مورد لايحه شفافيت نسبتاً كافي دارد اما از آن‌جا كه موارد نوع چهارم فساد و پول‌شويي، يعني ايجاد مقررات صوری و نادرست و غيردموكراتيك و شركت‌سازي‌هاي قلابي و جز آن را در بر نمي‌گيرد، لايحه بايد اصلاح و در واقع از اين حيث گسترده و فراگير شود. به جز آن، لايحه بايد بگوييد اگر به استناد اصل «از كجا آورده‌اي» دارايي‌هاي به صورت نامشروع، غيرقانوني، كلاه‌بردارانه، بادآورده، حساب‌سازانه، رياكارانه، بي‌شرفانه، ضد ملي، ضد مردمي و جز آن شناسايي شوند؛ مشمول قانون مبارزه با جرم پول‌شويي خواهند بود.

ماده‌ي 2، همان‌طور كه اظهارنظر صندوق نيز مي‌گويد بسيار محدود و مبهم است. اين كه بگوييم متخلف به مجازات مقرر در قوانين محكوم خواهد شد كافي نيست. بايد بدانيم كه قوانين كافي، به ويژه در مورد جرايم اقتصادي، آن هم در دنياي پيچيده تجارت و توليد الكترونيكي و جهاني وجود ندارد. بنابراين بايد برخورد قانون با متخلفان روشن‌تر و قاطع‌تر باشد. جايي كه يك معتاد و خرده‌فروش با چند مثقال ترياك به شدت مجازات و راهي زندان مي‌شود و براي نظام قضايي و انتظامي و كل جامعه نيز مسايل گوناگون و ناشي از زندگي در زندان را ايجاد مي‌كند، چرا بايد مفسدان و پول‌شويان كه مسئولان قتل‌عام اقتصادي و نابودي منافع ملي هستند، راحت‌ از دست قانون در بروند. به ويژه توجه به ماده 3 نشان مي‌دهد كه گويا قرار نيست كساني كه از پول‌شويي، انضباط مالي، از كجا آورده‌ي‌اي، مبارزه با فساد و همانند آن نادل‌خوش‌اند، دلگير باقي بمانند. مجازات جزاي نقدي معادل يك چهارم براي مرتكبين پول‌شويي ناچيز است. مثالي بزنم: وقتي احتمال دستگيري پول‌شويان فقط 5 درصد است (و اين را تجربه مبارزه با فساد در ايران و كشورهاي مشابه نشان مي‌دهد) و اين 5 درصد نيز متوجه دانه‌ريزها مي‌شود، يك نفر مفسد «كله گنده» كه مي‌تواند 100 واحد درآمد مفسدانه داشته باشد و با 95 درصد احتمال رهايي درآمد واقعي متحمل او مي‌شود 95 واحد. اما وقتي 25 درصد جريمه به اضافه‌ي اصل رقم را باز مي‌پذيرد حتي اگر احتمال لو رفتن رو برود، يعني 10 درصد شود، هزينه‌ي واقعي احتمالي او مي‌شود 35= [25+(100) 10%] بنابراين درآمد احتمالي او مي‌شود 65. به اين ترتيب همه تبه‌كاران كه بي‌اعتنا به منافع ملي و آبروي خود و خانواده‌ي خود هستند چنين ريسكي را مي‌پذيرند. به ويژه آن كه وقتي با شبكه‌ي قدرت فساد سازمان يافته و مقرراتي شده روبه‌رو هستيم امكان قطع رابطه مقدار پولي كه روانه‌ي شست‌شو مي‌شود با منشاء غيرقانوني آن پول بسيار بالا مي‌رود.

ماده‌ي 4 لايحه قوي و اقبل دفاع است و البته مي‌توانست مشغول گسترده‌تري داشته باشد. اما ماده‌ي 5 قطعاً با روحيه‌اي كه از قوه‌ي قضائيه سراغ داريم مورد اعتراض اين قوه مبني بر اين كه با استقلال قوا تعارض دارد قرار مي‌گيرد. در حالي كه توجه به مديريتي سياسي جديد به ما مي‌آموزد كه نه استقلال مطلق قوا بلكه موازنه بازبيني‌ بين قواست كه مي‌تواند كارآمدي و نظم را در جامعه گسترش دهد. به اين ترتيب اين ماده كه مي‌توانست از حيث اختيارات هيئت وزيران و ارتباط با آن دستگاه قضايي و انتظامي
خيلي قوي‌تر از اين نيز باشد، در عمل همين حد كارآمدي خود را هم از دست مي‌دهد رو اين استدلال براي ماده‌ي 6 صادق است.)

در پایان فقط این نکته را ذکر کنم که با خواندن این مقاله نمی توانیم به هر موردی یا هر فردی که از  لحاظ مالی وضعیت مناسبی دارد برسیم و بگوییم که شما پولشویی کردیید یا دزدی کردید چرا که شناسایی پولشویی کار هر کسی نمی باشد و باید مدارک و شواهد محکمه پسند در اختیار داشته باشیم و نمی توانیم با کمال بی شرمی به کسی بگوییم که شما پول شویی میکنید.پس هوشیار باشد.

+ نوشته شده در  سه شنبه 6 بهمن1388ساعت 14:37  توسط آیین احمدی  | 

    

    بررسی موانع تامین مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس

 

 

امروزه مسئله تامین مالی یکی ا ز مسائل مهمی است که هر شرکتی به نحوی با ان روبه رو است . یکی از

مهمترین منایع شرکت ها جهت تامین مالی انتشار و فروش اوراق  قرضه و سهام است که بازار سرمایه مکانی مناسب برای این امر تلقی می شود. گسترش و توسعه این بازار می تواند نقش عمده ای را در توسعه صنعتی کشور ایفا کند.
نقش بورس اوراق بهادار به عنوان بخشی از بازار سرمایه جهت داد وستد این نوع اوراق بهادار در خور توجه است. از سوی دیگر ، در مدیریت مالی فرضیه بازار کارا  ف توجه و حمایت زیادی را به خود جلب کرده است.در این راستا در طی سالهای اخیر این فرضیه به عنوان یکی از موضوعاتی است که در مدیریت مالی  تحقیقات زیادی در مورد آن انجام شده است.نقش اصلی بورس اوراق بهادار جذب و هدایت  پسنداز ها و نقدینگی سر گردان و پراکنده در اقتصاد به سوی مسیر های بهینه ان است.به گونه ای که منجر به تخصیص  بهینه منابع کمیاب  مالی شود . اما این امر مهم منوط به وجود کارایی  بازارهای مالی است . به طوری که عدم کارایی بازار منجر به این امر می شود که شرکت ا در مسئله تامین مالی  با مشکلاتی مواجه شوند.

رشد و توسع هر کشور ، مستلزم به کار گیری منابع در شکل بهینه و هدایت آنها در مسیری درست است.در هر جا معه ای نهاد های مختلفی می توانند در جهت این هدف گام برداشته  و نقش موثری را در این رابطه ایفا کنند.بازارهای مالی و نهادهای مربوط به ان ، یکی از مهمترین عوامل موثر بر این فرایند  هستند. به رغم تنوع و تعدد نهادهای مربوط به بازارهای مالی ، بازار بورس اوراق بهادار مهمترین و اصلی ترین مرکز برای مبادلات دارایی های مالی  تلقی میشود . بی شک فعالیت صحیح و درست  بازار بورس اوراق بهادار ، می تواند نقش موثری در تخصیص بهینه منابع  در سطح کلان اقتصادی داشته و سبب رشد و توسعه اقتصادی کشور گردد.

نقش اصلی بور س اوراق بهادار جذب و هدایت پسندازها و نقدینگی سرگردان و پراکنده  در اقتصاد به سوی مسیر های بهینه ان است ، به گونه ای که نجر به تخصصی بهینه منابع  کمیاب مالی شود .اما این امر مهم منوط به  وجود کارایی بازارهای مالی است. برای موفیقت در رشد اقتصادی ، فعالیت و عملکرد بورس اوراق بهادار اهمیت و حساسیت خاصی پیدا می کند. یکی از عملکردهای اقتصادی بازارهای مالی از جمله بازار سرمایه ، انتقال وجوه از دارندگان وجوه اضافی برای سرمایه گذاری به کسانی که به وجوهی برای سرمایه گذاری دارایی های مشهود نیاز دارند، است. علاوه بر این،  کارا بودن بازار از اهمیت زیادی برخوردار است ، چر در صورت کارا بودن بازار سرمایه ، هم قیمت اوراق بهادار  به درستی و عادلانه تعیین می شود و هم تخصیص سرمایه که مهم ترین عامل تولید و توسعه اقتصادی است  به صورت مطلوب و بهینه انجام می شود. به طوری که هر چه میزان کارایی بورس اوراق بهادار افزایش پیدا کند به همان اندازه اطمینان  سرمایه گذاران نسبت به بورس بیشتر شده و رغبت آنها جهت سرمایه گذاری ، افزایش خواهد یافت.با مطالعه تحقیقات تجربی کارایی بازار بورس در ایران مشاهده می شود که به رغم این که بورس اوراق بهادار ایران در بهمن 1346 شروع به فعالیت کرده  این تحقیقات عدم کاریی این بازار را به اثبات می رساند. با این وجود در سالهای اخیر اقدامات مناسبی در جهت پیشرفت ، توسعه و افزایش شفافیت بازار اوراق بهادار انجام شده است  که می توان اثرات ان را در فرهنگ سهامداری مردم ، گسترش جغرافیایی بازار ، افزایش حجم معاملات بورس  و افزایش تعداد سهامدارن دید. اما با این حال ، طبق آخرین مطالعاتی که در  زمینه بررسی کارایی بورس اوراق بهادار  انجام شده  ، کارایی بازار تایید نشده است. در این راستا ف عدم کارایی بورس اوراق بهادار  تهران موجب می شود که شرکت های پذیرفته شده در این بازار ، در روند تامین مالی خود با مشکلا ت  و چالش هایی روبه رو شوند.

 

چهارچوب نظری تحقیق

 

تعاریف کارایی بازار سرمایه: کارایی بازار سرمایه یک مفهم با اهمیتی است و بیانگر عملکرد بازار  سرمایه است. کارا بودن بازار سرمایه  به رشد و رونق اقتصاد کشور کمک شایانی می کند. در صورت کارا بودن بازار سرمایه  قیمت سهام به ارزش ذاتی سهام نزدیک بوده و پسنداز ها  به صورت بهینه به سرمایه گذار های سود آور  اختصاص پیدا می کند به طوری که این امر  هم به نفع سرمایه گذاران  و هم به اقتصاد کشور کمک شایانی  می کند. فرضیه بازار کارا نقش مهمی در ادبیات مالی و اقتصاد داشته  و بر استفاده کارا  از اطلاعات توسط عاملان بازار تاکید دارد. واژه (کارایی) جهت توصیف بازاری مورد  استفاده قرار می گیرد   که اطلا عات در قیمت د ارایی های مالی منعکس شده باشد. منظور از کارایی بازار سرمایه ، اشاره به این مسئله است که  تا چه میزان بازار در تعیین اوراق بهادار موفق عمل کرده است. موفق بودن بازار به این معنی است  که قیمت ها بطور پیوسته منعکس کننده اطلاعات جدید باشند و اطلاعات نیز مجموعه ای از  داده ها است که مربوط به شرکت ها  و اوراق بهادار آنهاست  وقیمتها در بازار کارا  باید تا ثیر پذیر از این اطلا عات باشند. بنابراین ، بازاری را مب توان کارا نامید که کارایی لازم را برای پردازش  اطلاعات داشته باشند. به عبارت دیگر ف قیمتها در هر زمان نشان دهنده ارزیابی صحیحی  از اطلاعات موجود است، در نتیجه قیمت ها منعکس کننده کامل اطلاعات موجود خواهند بود.به طوری که کارایی بازار سرمایه از همان آغاز یکی از موضوعات بحث بر انگیز است. کارایی بازر سرمایه دو حنبه مهم در تعیین قیمت ها توجه ویژه ای دارد و این دو جنبه عبارتند از : سرعت و کیفیت تعیین قیمتها.اگر در بازاری عدم کارایی در رابطه با سرعت  و کیفیت تعیین قیمتها وجود داشته باشد  ، سرمایه گذاران مطلع  و کسانی که گوش به زنگ چنین موقعیت هایی هستند ، می توانند سود بالایی را برای خود ایجاد کنند .  اگر قیمت های جاری منعکس کننده  اطلاعات با ارزش باشند بسیار مشگل خواهد بود  که اوراق بهادار ارزانی را یافت  که بازده بالایی ایجاد کتد  یا در اوراق بهاداری سرمایه گذاری شود که قیمت آن بالا  و بازده آن پایین  باشد.تنها در صورتی  می توان سر مایه گذاری خوبی داشت  که بتوان آینده را به خوبی پیش بینی کرد. فرضیه بازار کارا فرض می کند  که قیمت سهام به سرعت با اطلاعات جدید تعدیل می شود  و قیمت جاری همه اطلاعات را به طور کامل منعکس می کند.

در ادبیات مالی واژه ( بازار کارا) توسط فاما (1965) ارائه شد. به طوری که کارایی بازار سرمایه به صورت های مختلفی مورد بحث قرار گرفته است .ساده ترین تعریف را می توان به تعریف فاما از بازار کارای سرمایه  اختصاص داد: در صورتی که در یک بازار ، قیمت اوراق بهادار در هر لحظه از زمان انعکاس کاملی از همه اطلاعات در دسترس باشد ، می توان ان بازار را کارا نامید.

     

 

+ نوشته شده در  شنبه 14 شهریور1388ساعت 23:53  توسط آیین احمدی  | 

تورم(inflation)

 

 

تورم عبارت است از  افزايش سطح قيمتها در طول زمان.اگر قيمت توليدات و خدمات (بدون اينكه كيفيت آنها بهبود يابد) افزايش يابد نظام اقتصادي با پديده تورم دست به گريبان ميشود.چون تغييراتي كه در قيمت اقلام توليدي و خدماتي داده ميشود امري ذهني است و در گرو نظر شخصي و سليقه توليد كننده است معمولا" شاخصهاي تعيين كننده نرخ تورم نشان دهنده تغييراتي است كه در قيميها رخ ميدهد و مساله تغييرات كيفي بندرت مطرح ميشود.بطور كلي منشا تورم خواه عامل پولي باشد  يا غير پولي  در جامعه داراي آثار انكار ناپذيري ميباشد.اين اثار  به ويژه از لحاظ توزيع درامد و توزيع ثروت و بر روند سرمايه گذاري  و اشتغال و توليد قابل ملاحضه و مطالعه مي باشد.تورم اگر شدت يابد و تداوم داشته باشد آثار سويي بر جريان توسعه اقتصادي خواهد گذاشت.تورم ريسك سرمايه گذاري را افزايش داده  و باعث افزايش عدم اطمينان در نظام اقتصادي مي گردد. در چنين شرايطي تركيب سرمايه گذاري در جامعه به نفع فعاليت هاي سودا گرايانه كه داراي بازدهي سريع ميباشد همانند احتكار خريد ارز طلا و به زيان سرمايه گذاري هاي مولد تغيير يافته و النهايه به تخصيص غير كار امد منابع مي انجامد. به علاوه تورم  پولي  به ويژه زماني كه نرخ آن نگران كننده باشد دارندگان درامد ثابت مانند قشر حقوق بگيران دولت را به شدت صدمه زده از قدرت خريد آنها مي كاهد. در مقابل به ثروت  ثروتمندان كه ثروت خود را به شكل غير پولي نگهداري مي نمايند مي افزايد.در واقع تورم پولي نوعي ماليات است كه از دارندگان درامد ثابت اخذ مي گردد.يعني در مواقعي كه دولتها مانند دوران جنگ در وصول ماليات با مشگل مواجهه مي شوند با انتشار پول كسري بودجه ساليانه خود را تامين مي نمايند و چون توليد كشش نا پذير است نتيجه محتوم آن تورم است و بدين ترتيب در اين شرايط تورم پولي را تورم مالياتي نيز مي توان ناميد.بطور خلاصه تورم پولي موجب تشديد نا برابري اجتماعي شده و بي عدالتي هاي موجود در جامعه توسعه نيافته را بسط و گسترش مي دهد.در اينصورت بروز نا آرامي هاي اجتماعي در چنين جامعه اي اجتناب نا پذير خواهد بود.با تداوم تورم پولي دارندگان درامد ثابت به ويژه كارمندان دولت درخواست افزايش حقئق مي نمايند اما چنانچه اين افزايش از نرخ رشد تورم كمتر باشد هر چند دريافتي پولي كارمندان دولت افزايش يافته اما از قدرت خريد آن ها كاسته شده است به اين وضعيت توهم پولي (mony illusion) گفته مي شود.مثلا" اگر درامد پولي و تمام قيمتها دو برابر شود هيچ تغييري در قدرت خريد افراد به وجود نمي ايد.

براي محاسبه تورم از چند ين شاخص قيمت استفاده مي كنند كه عبارتند از :

  1. شاخص تعديل كننده قيمت(price deflator) : براي توليد ناخالص ملي كه نشان دهنده افزايش توليد ناخالص واقعي به دليل تورم است.
  2. شاخص قيمت توليد: با اين شاخص متوسط تغيير قيمتها را در بازار اوليه كه مواد اوليه به دست توليد كنندگان ميرسد محاسبه ميكند.( قبلا " به اين ساخص را شاخص قيمت عمده فروشي مي ناميدند).
  3. شاخص قيمت مصرف كننده كه منعكس كننده قيمتها يي است كه مصرف كنندگان نهايي پرداخت مي كنند. با اين شاخص نرخ تغييرات قيمت كالاهاي مصرفي چون مواد غذايي ، لباس، پوشاك، هزينه بيمارستان، تفريحي و حمل و نقل را محاسبه مي كنند.

محاسبه نرخ تورم در ايران:

 

وسيله اندازه گيري و محاسبه تورم پولي نرخ تورم است و بدين منظور در ايران از شاخص قيمت خرده فروشي كالاها و خدمات در مناطق شهري استفاده مي گردد.نرخ رشد شاخص قيمت خرده فروشي  كالاها و خدمات در مناطق شهري ايران همان نرخ تورم است.به جدول زير نگاه كنيد.

 

 

نرخ تورم سالانه و شاخص بهاي كالاها و خدمات مصرفي در مناطق شهري ايران

      

نرخ تورم ساليانه

شاخص كل

سال

35.2

46.2

1373

49.4

69.2

1374

23.2

85.2

1375

17.3

100

1376

18.1

118.1

1377

20.1

141.8

1378

12.6

159.7

1379

11.4

177.9

1380

15.8

206

1381

15.6

238.1

1382

ماخذ: بانك مركزي ،ج 1010.

 

اين جدول كه نرخ تورم ساليانه كشورمان را براي يك دوره 10 ساله نشان مي دهدهمه ساله دو رقمي بوده و بيشترين نرخ تورم مربوط به سال 1374 مي باشد كه قدرت خريد ريال به نصف كاهش يافت.

به ترتيبي كه در جدول بالا مشاهد گردديد اقتصاد ايران طي سالهاي متمادي با تورم پولي توام بوده هر چند نرخ رشد آن با افت و خيز همراه بوده است.

ماهيت تور در اقتصاد ايران پولي است و دليل اساسي در شكل گيري تورم و حتي انتظارات تورمي در ايران انبساط بي قاعده پايه پولي است و اين امر خود ناشي از سلطه مالي دولت بر سيستم بانكي مي باشد.

در جريان تورم شديد پولي همه سعي مي كنند حتي الامكان پول كمتري داشته باشند زيرا پول در واقع دارنده و نگه دارنده ان را مي سوزاند(hot money).

با تداوم پولي شديد به شدت از قدرت خريد واحد پول كاسته مي شود و اسكناس هاي  جديد با  ارقام به اصطلاح درشت در جريان گذاشته مي شود و پس از مدتي دولت اقدام به تغيير نام واحد پول كشور مينمايد يا هر يك هزار واحد پول قبلي را معادل با يك واحد پول جديد مي نمايد.يا در ايران چاپ و انتشار اسكناس بيست هزار ريالي و پنجاه هزار ريالي معلول تورم پولي مزمن است.به علاوه صحبت از چاپ و انتشار اسكناس يكصد هزار ريالي جديد است.

در جدول زير نرخ تورم سليانه براي يك دروه هشت ساله 2002-1995 در كشور هاي پيشرفته و برخي از كشورهاي در حال توسعه ملا حضه ميشود.نرخ تورم ساليانه در دوره مذكور در كشورهاي پيشرفته در محدوده زير دو درصد در سال مي باشد.به علاوه كشئر هايي مانند عربستان سعودي و ژاپن در بيشتر سالهاي دوره مورد اشاره نه تنها تورم پولي نداشتند بلكه با تنزيل سطح عمومي قيمت ها همراه بوده اند.  

                                  

                                      

             نرخ تورم ساليانه در برخي از كشور هاي جهان

2002

2001

2000

1999

1998

1997

1996

1995

كشور

0.6

1

1.6

0.7

0.1

0.5

0.8

1.8

سويس

-0.9

-0.7

-0.7

-0.3

0.6

1.7

0.1

-0.1

ژاپن

1.3

2.5

1.9

0.6

1

1.8

1.5

1.8

آلمان

2.2

2.5

2.7

1.7

1

1.6

1.6

2.2

كانادا

2.7

2.6

2.6

-0.1

1.2

1.2

1.7

3.3

نيوزلند

1.6

1.8

2.9

1.6

3.4

3.1

2.4

3.4

انگلستان

1.6

2.8

3.4

2.2

1.6

2.3

2.9

2.8

ايلات متحده امريكا

2.5

2.8

2.5

1.7

2

2

4

5.2

ايتاليا

8.9

4.8

5.3

5.3

6.9

8.6

7.4

8.6

آفريقاي جنوبي

-0.8

0.5

0.3

-1.4

-0.8

2.7

2.8

16.9

چين

4.4

3.7

4

4.7

13.2

7.2

9

10.2

هندوستان

-0.6

1.7

1.5

0.3

8.1

5.6

5.8

5.8

تايلند

15.8

21.5

20.8

85.7

27.8

14.6

47.6

197.4

روسيه

45

54.4

54.9

64.9

84.6

85.7

80.3

88.1

تركيه

2.7

2.3

2.7

3.1

4.2

4.6

7.2

15.7

مصر

-0.5

-0.5

-0.8

-1.6

-0.4

0.1

1.2

4.9

عربستان سعودي

5

16.4

9.5

19.6

15.9

20.6

34.4

35

مكزيك

22.4

12.5

16.2

23.6

35.8

50

99.9

59.9

ونروئلا

22.4

12.5

16.2

23.6

5.1

6.1

7.4

8.2

شيلي

14.3

11.3

14.5

20.1

17.9

17.3

28.9

49.7

جمهوري اسلامي ايران

 

ماخذ :صنوق بين المللي پول

نشريه (internation financial statistics) سال 2003

 

 

تورم و مديريت مالي:  هر مدير اجرايي مجبور است به گونه اي با پديده تورم روبه رو شود و با ان دست و پنجه نرم كند .مديران مالي بايد بكوشند تا شركت و سهامدارانش را از آثار  افزايش هزينه و قيمتها  مصون سازند .روشهايي وجود دارد كه آنان مي توانند بدان وسيله با پديده تورم مبارزه كنند.يكي از اين راه حلها عقد قردادهاي بلند مدت براي مواد مصرفي است تا بدين وسيله شركت بتواند در آغاز دوره تورم كالاهاي مورد نياز را به قيمت ثابت بخرد راه حل ديگر اين است كه وامهاي بلند مدت بگيرد.

تورم و به حداكثر رساندن ثروت:  مديران مالي در فرايند به حداكثر رسانيدن سود با پديده تورم روبه رو مي شوند.چون تورم ميتواند در ارقامي چون سود هر سهم ، سود تقسيمي هر سهم و قيمت هر سهم اثر بگذارد با اينكه در وضعيت تورم (سود واقعي) هر سهم افزايش چنداني ندارد سود اسمي هر سهم افزايش مي يابد.ضمنا" امكان دارد كه شركت با تحصيل سود بيشتر مبلغ بيشتري بابت سود تقسيمي به صاحبان سهام بپردازد.افزايش سود تقسيمي هر سهم باعث ميشود كه سهامداران به دليل كاهش ارزش پول متحمل زيان شوند. افزايش سطح عمومي قيمتها در يك اقتصاد قيمت داراييهاي يك شركت را بالا مي برد . سهام نيز كه نماينده بخشي از داراييهاي شركت است طبعا" افزايش ارزش پيدا مي كند .بدين ترتيب خريداران سهام در مقايسه با سپرده گذاران بانكها در مقابل كاهش ارزش پول ناشي از تورم مصونيت پيدا مي كنند.

حال با توجه به مسائلي كه گذشت بايد ديد كه تورم چه آثاري بر شركتهاي سهامي دارد.شركتهاي سهامي كه بخش عظيمي از اقتصاد كشور را در دست دارد با سرمايه گذاري افراد يك جامعه و با خريد برگه هاي سهام ان شركت از طريق سازمان بورس اوراق بهادار  تامين مالي ميشود. در كشورهاي توسعه يافته تقريبا" تمام افراد سعي در خريد سهام شركتهاي سهامي دارند و حتي خانمها به جاي استفاده از طلا و جواهرات اقدام به خريد سهام مي نمايند.در ايران با توجه به تورم موجود و اينكه مردم در رساندن دخل و خرج خود دچار مشگل ميشوند لذا براي سرمايه گذاري اقدامي اساسي نمي كنند و از طرفي شركتهاي سهامي نيز كه از طريق مردم تا مين مالي ميشود در دوران تورم سهام شركتها كمتر معامله شده و ارزش سهام شركت پايين مي ايد و با توجه به اينكه بورس اوراق بهادار  معرف اقتصاد يك كشور ميباشد با حجم كم معاملات با يك ساخص پايين مواجهه ميشود  و رفته رفته اين كاهش شاخص و كاهش حجم معاملات منجر به ورشكستگي و عدم پرداخت سود سهام توسط شركتها مي شود.

مي توان نتيجه گرفت كه با پايين امدن شاخص كل در بورس اوراق بهادار اقتصاد كشور مي تواند به سمت تورم پيش رود و اين تورم تاثيري مستقيم بر شركتهاي سهامي ميتواند داشته باشد  از جمله كاهش توليدات ، بالا رفتن قيمت توليدات به دليل كاهش تامين مالي ، كاهش پرداخت سود سهام و كاهش توان شركت در پرداخت ماليات ميتواند آثاري باشد كه به شركتهاي سهامي ميتواند وارد سازد.

 

 

منابع:

 

1.      بورس اوراق بهادار ،  حسن گلريز ،چاپ اول ،1374

2.      پول ارز و بانكداري ،مجتبي زماني فراهاني ،چاپ نهم ،1383

3.      مديريت مالي ،ريموند پي نوو  ترجمه دكتر علي پارسايييان و دكتر علي جهانخاني،جلد اول ،1386

 

 

 

 

 

 

 

 


 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه 14 مرداد1388ساعت 23:50  توسط آیین احمدی  |